آخرین خبرها

شهرآرا، تعطیلی ۵ سالۀ بزرگ‌ترین شهربازی مشهد را بررسی می‌کند؛ وقتی اراضی ملی، خصوصی می‌شود

محدثه شوشتری- چرخ‌وفلک سربه‌آسمان‌کشیدۀ «کوهستان‌پارک شادی»، پنج سال است که دیگر برای کسی نمی‌چرخد و همچون غول آهنی در گورستانی از دستگاه‌های بازی، خاک می‌خورد. «شادی» از کوهستان‌پارک رخت بسته و درهای آن به‌ روی مردم گشوده نمی‌شود. چرخ روزگار، سرنوشت این مجموعه را به‌ دست مالکی خصوصی به نام «بانک دی» سپرده که نه‌تنها همتی برای چرخاندن کوهستان‌پارک شادی ندارد، بلکه هدفش «فروش» آن است. چه‌بسا اگر به بازار راکد و بی‌پولی ارگان‌های مختلف و عقب‌نشینی سرمایه‌گذاران نمی‌خورد، در این پنج سال مشتری خود را برای فروش کوهستان‌پارک شادی یافته و معلوم نبود مالکی که چندصدمیلیارد تومان برای آن پول می‌داد، می‌خواست چه هدفی را برای سوددهی سرمایه‌اش داشته باشد. گفته می‌شود عده‌ای برج‌سازی، هتل‌سازی، حتی تجاری‌سازی را با تغییرکاربری کوهستان‌پارک شادی در پیش‌گرفته‌اند برای رسیدن به منافع مالی خودشان، اهدافی که منفعت عمومی شهر در آن جایی ندارد. همچنین گفته می‌شود این عده تاکنون با مخالفت مدیران شهری به بن‌بست تغییرکاربری خورده‌اند.

استانداردنبودن چند دستگاه ، بهانۀ تعطیلی ۵ساله
در این مدت، استانداردنبودن چند دستگاه بازی، بهانۀ تعطیلی پنج‌سالۀ کوهستان‌پارک به‌ روی مردم بوده، اما برای علاقه‌مندان به این پارک قدیمی توجیه‌ناپذیر است که این مجموعۀ بزرگ، با ‌ارزش چندصد‌میلیاردتومانی که در دو مرحله انتشار مزایده فروش، قیمت پایۀ آن ٢٠٠میلیارد تومان تعیین شده، به‌ این دلیل بسته بماند.
بدیهی است اگر هدف بانک دی، بازکردن درهای بستۀ کوهستان‌پارک شادی به‌ روی مردم باشد، استانداردسازی چند دستگاه بازی مسئله‌ای نیست که امکان‌پذیر نباشد. مالکان این محوطه حتی از ظرفیت ‌بخش خصوصی نیز می‌توانند بهره‌ ببرند و در ازای واگذاری غرفه‌ها، هم به‌ نوسازی و استانداردسازی دستگاه‌ها دست یابند و هم به رونق کوهستان‌پارک. تعللی که مالک این مجموعه برای دریافت «گواهی استاندارد دستگاه‌ها» در پیش گرفته، همچنان شائبۀ اهداف پنهانی برای تغییرکاربری آن را قوت می‌بخشد. گویا مالک، سود حاصل از فروش کوهستان‌پارک و نقدکردن رقمی بالاتر از٢٠٠میلیارد تومان را به سود نهایتاً ۴ تا ۵میلیاردتومانی حاصل از فعالیت این مجموعه در طول سال به‌عنوان شهربازی، ترجیح می‌دهد. به‌این‌ترتیب باید منتظر بنشینیم و ببینیم آیا مشتری چندصدمیلیاردی برای خرید کوهستان‌پارک پیدا می‌شود یا نه و اینکه این مجموعه دستخوش تغییرات احتمالی بر خلاف کاربری موجودش می‌شود یا خیر. سؤالاتی که پاسخ به آن‌ها در هاله‌ای از ابهام قرار دارد.

کوهستان‌پارک، ابتدا جزو اراضی ملی بوده است
برای روشن‌ترشدن این بحث، به‌دنبال بررسی سیر تحولات کوهستان‌پارک از زمان شکل‌گیری به‌عنوان «شهربازی»، تا کاربری‌های تعیین‌شده در طرح‌های جامع شهری و شائبۀ تغییرکاربری آن رفتیم. براساس مستندات موجود، تدوین اولین طرح جامع شهر مشهد موسوم به طرح «خازنی» از سال۱۳۴۷شروع شد و برنامۀ آن برای سال‌های۱۳۵۰تا۱۳۷۰ مدون شده است. در زمان تصویب و اجرای این طرح هنوز «کوهستان‌پارک» جزو محدودۀ مشهد نبوده و به‌صورت کوهی با فضای سبز پیرامونی، اراضی ملی محسوب شده و دراختیار ادارۀ منابع‌طبیعی بوده است. با گسترده‌شدن مشهد، خیلی از اراضی ملی در محدودۀ شهر قرار گرفتند و کوهستان‌پارک نیز ازهمین‌دست اراضی به‌شمار می‌رود. کاربری تعریف‌شده در طرح جامع «مهرازان» که دومین طرح جامع مشهد است و تدوین آن در سال١٣۶٨ شروع شد، برای این مجموعه کاربری تفریحی‌توریستی بوده است. در طرح فعلی مشهد نیز، همین کاربری برای کوهستان‌پارک تعریف شده است.

واگذاری به خواهرزادۀ آیت‌ا... رفسنجانی
در نمونۀ مربوط به کوهستان‌پارک این ملک در وسعت ۶٣هکتاری در سال۶٧ ازسوی ادارۀ منابع طبیعی برای بهره‌برداری تفریحی به «شرکت شاهد خراسان» واگذار می‌شود. در آن زمان، «حسین شریفیان، خواهرزادۀ مرحوم آیت‌ا... رفسنجانی»، مدیرعامل این شرکت بوده است. شریفیان، پیگیر تحویل ۶٣هکتار از کوهستان‌پارک با طرح بهره‌برداری از این کوه با کاربرد مرکز تفریحی‌گردشگری، از اراضی ملی وکیل‌آباد می‌شود و درنهایت با شهرداری وقت قراردادی به این منظور منعقد می‌شود. شهرداری وقت مجوز شهربازی را برای کوهستان‌پارک با توجه به اهمیت منفعت عمومی مردم، به شرکت شاهد می‌دهد و بر اساس این قرارداد سالیانه ١٠درصد از میزان فروش بلیت و ١٠درصد از درآمد غرفه‌های شهربازی باید به شهرداری به‌عنوان عوارض پرداخت می‌شد.

واگذاری کوهستان‌پارک برای منفعت عمومی شهر
مسئلۀ دیگر در بحث واگذاری اراضی ملی کوهستان‌پارک به‌ شرکت شاهد، واگذاری رایگان این اراضی بوده که با توجه به هدف مبنا در بهره‌برداری از این اراضی برای منفعت عمومی شهر و همچنین متعلق‌بودن سهام شرکت شاهد به خانواده‌های شهدا و ایثارگر، در آن زمان صورت گرفته است. در این سال‌ها چندین‌بار مالکیت کوهستان‌پارک بین شرکت‌های مختلف ازجمله شرکت «شاهد» و «بوعلی» دست‌به‌دست شده و درنهایت از سال٩١، بانک دی با خریدن سهام شرکت بوعلی، مالک این مجموعه شده است. از همین بازۀ زمانی به بعد، مدیران بانک با یک حساب دو‌دو تا چارتا، به این نتیجه رسیدند که گردش مالی حاصل از اجارۀ سالیانۀ کوهستان‌پارک آن‌قدر سودآور نیست که به‌خاطر ۴یا۵میلیارد تومان، سرمایۀ بیش از ٢٠٠میلیاردتومانی را به‌عنوان شهربازی، در این بخش از شهر بخوابانند. دراین‌میان، بحث تغییرکاربری هم با هدف سودآوری بیشتر مطرح می‌شود که البته اینجا دیگر منفعت عمومی مردم جایی در این هدف‌گذاری ندارد. منفعت مردم در استفادۀ عمومی از فضای پارکِ کوهستان‌پارک و کاربری فعلی آن است که در این ۵ سال گذشته فراموش شده است. اهمیت به این منفعت عمومی زمانی پُررنگ‌تر می‌شود که به بحث واگذاری اولیۀ کوهستان‌پارک از اراضی ملی وکیل‌آباد برای کاربری تفریحی و گردشگری می‌رسیم. کوهستان‌پارک جزو منابع طبیعی شهر بوده و درواقع صاحبان اصلی آن مردم بودند. این مجموعه، کوهی با مناظر طبیعی زیبا در یکی از بهترین نقاط آب‌‌وهوایی شهری است که نقطۀ ثقل ییلاقات مشهد و پارک جنگی وکیل‌آباد هم به‌شمار می‌آید. همچنین ارتفاع کوهستان‌پارک که شهر، زیر پای آن قرار گرفته، هر مالک یا سرمایه‌گذاری را برای سودآوری بالا از این کوه وسوسه می‌کند.

مسئولان بانک دی جواب‌گو نیستند
هر چند پیگیری چندروزه برای مصاحبه با مدیرعامل بانک دی بی‌نتیجه ماند، اما در آخرین اظهاراتی که به‌نقل از یکی از مدیران زیرمجموعۀ این بانک در دیگر روزنامه مشهدی یعنی خراسان در ١٣ تیر٩۶ رسانه‌ای شده، «پرویزی»، رئیس ادارۀ املاک بانک دی اعلام کرده است: «آگهی آخرین مزایدۀ فروش کوهستان‌پارک شادی مشهد در بهمن و اسفند سال٩۵ در روزنامه‌های کثیرالانتشار به چاپ رسید، اما فرد یا شرکتی به‌صورت مستقیم در مزایدۀ خرید آن شرکت نکرد.».وی درعین‌حال مدعی شده است که «بانک دی برنامه‌ای برای تغییرکاربری کوهستان‌پارک ندارد. پیشنهادهایی ازسوی چند شخص حقیقی و حقوقی ارائه شده که درحال بررسی و کارشناسی آن برای واگذاری کوهستان‌پارک هستیم.».رئیس ادارۀ املاک بانک دی به‌ این نکته نیز تأکید کرده است که «کار ما بانکداری است، اما بر اساس روابط و ضوابطی که وجود داشته و اقتضائات زمانی، مجبور بودیم کوهستان‌پارک را خریداری و سرمایه‌گذاری کنیم.».

تابستان امسال هم کوهستان‌پارک باز نمی‌شود
از اظهارات این مقام‌مسئول در بانک دی پیداست که برای تابستان امسال هم نمی‌توان به‌ بازگشایی کوهستان‌پارک شادی امید داشت. مشخص نیست انتظار مردم برای بازشدن درهای این پارک قدیمی چند سال طول خواهد کشید. امید می‌رود مدیران استانی پیش از آهن‌پاره‌شدن دستگاه‌ها و تجهیزات کوهستان‌پارک شادی، واسطۀ بازگشایی آن شوند و از مسئولان بانک دی مطالبه کنند. هرچند بهانۀ این مطالبه‌نکردن، در طول این پنج سال تعطیلی کوهستان‌پارک، بحث مالکیت خصوصی بانک دی، توجیه برخی از مسئولان استانی بوده است. درعین‌حال، برخی از مدیران شهرداری و اعضای شورای اسلامی شهر مشهد گاه‌و‌بیگاه و در لابه‌لای اظهارات خود نارضایتی‌شان را از بلاتکلیفی چندین‌سالۀ کوهستان‌پارک شادی اعلام کردند، اما در ضمیمۀ همان نارضایتی‌ها این جملات را نیز اضافه می‌کنند که کوهستان‌پارک شادی مشهد چون مالک خصوصی دارد، نمی‌توانند اقدام درخورتوجهی برای تسریع در سرنوشت این مجموعه داشته باشند.

itbaran.ir شرکت داده پردازی باران شرق توس